LỜI NÓI ĐẦU: KHI NHỮNG CON SỐ BIẾT KỂ CHUYỆN
Điểm chung của những đế chế trường tồn – từ Samsung của Hàn Quốc, Mitsubishi của Nhật Bản đến General Electric của Mỹ (thời hoàng kim) – là khả năng tạo ra một hệ sinh thái cộng sinh, nơi sự thịnh vượng của đơn vị này nuôi dưỡng sự phát triển của đơn vị kia.
Tại Việt Nam, Viettel Group chính là ví dụ điển hình nhất cho mô hình này. Nếu Tập đoàn mẹ là bộ não chỉ huy, thì ba doanh nghiệp niêm yết mà chúng ta đang phân tích đóng vai trò sinh học tối quan trọng:
- Viettel Post (VTP): Hệ thống mạch máu, luân chuyển dòng chảy hàng hóa.
- Viettel Construction (CTR): Bộ khung xương vững chắc, nâng đỡ hạ tầng.
- Viettel Global (VGI): Những cánh tay vươn dài, khai phá vùng đất mới và mang ngoại tệ về.
Bài viết này sẽ không chỉ dừng lại ở chỉ số P/E hay EPS. Chúng ta sẽ đi sâu vào bản chất kinh doanh (Business Model), sức khỏe tài chính (Financial Health) và "Con hào kinh tế" (Economic Moat) của từng doanh nghiệp dựa trên báo cáo tài chính cập nhật đến đầu năm 2026.
PHẦN 1: VIETTEL POST (VTP) – MẠCH MÁU TRONG CƠ THỂ ĐANG LỘT XÁC
Từ gã đưa thư đến Ông trùm Hạ tầng Logistics
1.1. Bối cảnh vĩ mô: Đại dương đỏ và Cuộc chiến sinh tồn
Thị trường logistics Việt Nam giai đoạn 2023-2025 là một chiến trường đẫm máu. Sự xâm lấn của các tay chơi ngoại như Shopee Express (SPX), J&T Express, và Best Express với tiềm lực tài chính khổng lồ đã bóp nghẹt biên lợi nhuận của toàn ngành. Chúng ta thấy rõ điều này qua sự chững lại trong doanh thu của VTP: từ mức tăng trưởng 2 con số, doanh thu đi ngang quanh mốc 19.000 - 20.000 tỷ VNĐ/năm.
Tuy nhiên, trong nguy có cơ. Khi các đối thủ ngoại tập trung vào thương mại điện tử (E-commerce) ở các thành phố lớn, VTP đã kích hoạt "gen quân đội" của mình để thực hiện một cuộc chuyển đổi chiến lược: Rút lui khỏi cuộc chiến giá rẻ để chiếm lĩnh hạ tầng cốt lõi.
1.2. Phân tích Sức khỏe Tài chính (Dựa trên BCTC Q3/2025)
- a) Bảng cân đối kế toán – Pháo đài Tiền mặt:
Điểm sáng chói lọi nhất trong bức tranh tài chính của VTP là vị thế tiền mặt. Tại thời điểm quý 3/2025, VTP nắm giữ gần 2.300 tỷ VNĐ tiền mặt và tiền gửi ngắn hạn.
- Góc nhìn chuyên gia: Trong môi trường lãi suất biến động, "Cash is King" (Tiền mặt là vua). VTP có vị thế Net Cash Positive (Tiền > Nợ vay). Điều này cho phép họ:
- Sống sót qua các cuộc chiến về giá (Price War) mà không sợ đứt gãy dòng tiền.
- Chủ động M&A (mua bán sáp nhập) các đơn vị logistics nhỏ lẻ đang ngắc ngoải.
- Đầu tư vào công nghệ mà không phụ thuộc quá nhiều vào ngân hàng.
- b) Chất lượng tài sản – Sự dịch chuyển vốn đầu tư (Capex):
Nhìn vào mục Tài sản cố định (Fixed Assets), ta thấy sự gia tăng đáng kể từ 744 tỷ lên hơn 1.000 tỷ VNĐ trong năm 2025.
- Ý nghĩa: VTP đang chuyển từ mô hình "Asset-light" (ít tài sản, chủ yếu thuê ngoài) sang "Asset-heavy" (sở hữu tài sản). Họ đang xây dựng các trung tâm chia chọn (Sorting Centers) tự động hóa, robot hóa và các công viên logistics. Đây là rào cản gia nhập ngành (Barrier to Entry) mà các đối thủ nhỏ không thể sao chép.
- c) Dòng tiền kinh doanh (OCF) – Dấu hiệu hồi sinh:
Sau năm 2024 đầy khó khăn với dòng tiền âm, 9 tháng đầu năm 2025 chứng kiến OCF dương mạnh trở lại (+611 tỷ).
- Bài học: Điều này chứng tỏ Ban lãnh đạo đã quyết liệt trong việc thu hồi công nợ. Khoản phải thu (Receivables) giảm xuống cho thấy VTP không còn chấp nhận "bán chịu" để chạy theo doanh thu ảo nữa. Họ chấp nhận hy sinh tăng trưởng nóng để lấy dòng tiền thực.
1.3. Câu chuyện Tương lai: Cross-border & Hạ tầng Quốc gia
Tại sao tôi vẫn đặt niềm tin vào VTP dù biên lợi nhuận gộp chỉ 4-5%? Vì họ đang nắm giữ chìa khóa của Logistics Xuyên biên giới (Cross-border Logistics).
Việt Nam đang trở thành công xưởng mới của thế giới ("China Plus One"). Dòng hàng hóa từ Trung Quốc sang Việt Nam và từ Việt Nam đi ASEAN là khổng lồ. VTP với lợi thế mạng lưới bưu cục phủ đến tận xã, huyện (nhờ thừa hưởng hạ tầng Viettel) là đơn vị duy nhất có khả năng làm chủ khâu "First mile" (dặm đầu) và "Last mile" (dặm cuối) ở quy mô toàn quốc, đặc biệt là vùng nông thôn - nơi chiếm 60% dân số.
Hơn nữa, chiến lược xây dựng Cửa khẩu thông minh và hợp tác với đường sắt liên vận Việt - Trung sẽ biến VTP thành "người gác cổng" cho dòng chảy hàng hóa quốc tế. Đây là mảng có biên lợi nhuận cao hơn nhiều so với việc đi giao từng gói hàng Shopee giá 15.000 đồng.
PHẦN 2: VIETTEL CONSTRUCTION (CTR) – BỘ KHUNG XƯƠNG CỦA KỶ NGUYÊN SỐ
Kẻ độc quyền tự nhiên trong kỷ nguyên 5G
Nếu VTP đang phải chiến đấu trong vũng lầy cạnh tranh, thì CTR lại đang tận hưởng bầu trời riêng của mình. Đây là doanh nghiệp tôi đánh giá cao nhất về tính ổn định và khả năng tăng trưởng kép (Compounder).
2.1. Bối cảnh vĩ mô: Cơn khát Hạ tầng số
Thế giới đang bước vào kỷ nguyên 5G và IoT (Internet vạn vật). Đặc điểm của 5G là sóng ngắn, đòi hỏi mật độ trạm phát sóng (BTS) dày đặc gấp 3-4 lần so với 4G. Ai sẽ là người đi xây và vận hành các trạm này? Tại Việt Nam, câu trả lời gần như duy nhất là CTR.
2.2. Phân tích Sức khỏe Tài chính (Dựa trên BCTC Q3/2025)
- a) Tăng trưởng bền vững:
CTR là một cỗ máy tăng trưởng đều đặn như vắt chanh. Doanh thu 2024 đạt 12.600 tỷ, và dự phóng 2025 cán mốc 14.000 tỷ. Tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) luôn duy trì ở mức 15-20%.
- Góc nhìn chuyên gia: Trong đầu tư, tìm được một doanh nghiệp tăng trưởng 20% thì dễ, nhưng tìm được doanh nghiệp duy trì điều đó liên tục trong 5-10 năm thì rất khó. CTR làm được điều này nhờ vị thế độc quyền trong hệ sinh thái Viettel.
- b) Sự chuyển mình của cấu trúc tài sản – TowerCo:
Đây là điểm mấu chốt. Báo cáo tài chính cho thấy Tài sản cố định tăng vọt. CTR đang chuyển dịch từ mô hình "Nhà thầu xây lắp" (thu tiền một lần) sang mô hình "Sở hữu hạ tầng cho thuê" (TowerCo - thu tiền định kỳ).
- Phân tích mô hình TowerCo: Trên thế giới, các công ty TowerCo như American Tower hay Crown Castle luôn được định giá P/E rất cao (20x - 30x). Lý do là dòng tiền của họ cực kỳ ổn định, giống như việc bạn xây nhà rồi cho thuê, tiền về đều đặn hàng tháng bất chấp kinh tế suy thoái. CTR đang sở hữu hơn 10.000 trạm BTS (tính đến 2026), trở thành TowerCo số 1 Việt Nam.
- c) Hiệu quả sử dụng vốn (ROE):
ROE (Lợi nhuận trên Vốn chủ sở hữu) của CTR luôn duy trì ở mức rất cao (trên 25%). Điều này cho thấy Ban lãnh đạo sử dụng đồng vốn của cổ đông cực kỳ hiệu quả. Mặc dù họ vay nợ để xây trạm, nhưng lợi nhuận sinh ra từ trạm thừa sức trả lãi vay và đem lại thặng dư lớn.
2.3. Câu chuyện Tương lai: B2C và Hệ sinh thái gia đình
Không chỉ dừng lại ở viễn thông, CTR đang lấn sân sang Xây dựng dân dụng (B2C). Với uy tín thương hiệu Viettel và lực lượng nhân sự rải khắp 63 tỉnh thành, họ đang thâu tóm thị trường xây nhà lẻ trong dân.
Hãy tưởng tượng: Một người dân muốn xây nhà. Họ sợ thầu phụ ăn bớt vật liệu, sợ chậm tiến độ. CTR đến và nói: "Chúng tôi là Viettel, chúng tôi cam kết chất lượng, giá minh bạch". Đây là lợi thế cạnh tranh tuyệt đối về niềm tin thương hiệu (Brand Trust).
Thêm vào đó, mảng Vận hành Khai thác (VHKT) và Giải pháp tích hợp (Smarthome, Solar năng lượng mặt trời) tạo nên một vòng tròn khép kín: Xây nhà -> Lắp đặt thiết bị -> Bảo dưỡng -> Sửa chữa. CTR muốn thầu trọn đời sống của một ngôi nhà.
PHẦN 3: VIETTEL GLOBAL (VGI) – NHỮNG CÁNH TAY VƯƠN RA BIỂN LỚN
Gã khổng lồ tỉnh giấc và Mỏ vàng ngoại tệ
VGI từng là "đứa con ngỗ nghịch" làm đau đầu giới đầu tư với những khoản lỗ tỷ giá khổng lồ. Nhưng đến năm 2025-2026, VGI đã lột xác trở thành "Con gà đẻ trứng vàng".
3.1. Bối cảnh vĩ mô: Thị trường cận biên trỗi dậy
Trong khi các thị trường phát triển đã bão hòa viễn thông, thì các thị trường mà VGI đầu tư (Châu Phi, Đông Nam Á, Mỹ Latin) vẫn đang đói khát Data. Dân số trẻ, tốc độ chuyển đổi số nhanh là động lực tăng trưởng chính. Tại Myanmar (Mytel), Tanzania (Halotel) hay Burundi (Lumitel), Viettel thường đứng số 1 hoặc số 2 thị trường.
3.2. Phân tích Sức khỏe Tài chính (Dựa trên BCTC Q3/2025)
- a) Doanh thu và Lợi nhuận – Sự bùng nổ:
Số liệu 9 tháng đầu năm 2025 thực sự gây choáng ngợp: Doanh thu gần 31.900 tỷ VNĐ (tăng 24%), Lợi nhuận ròng công ty mẹ gần 6.000 tỷ VNĐ.
- Phân tích biên lợi nhuận: Biên lợi nhuận gộp đạt tới 52%. Con số này cao hơn cả CTR và gấp 10 lần VTP. Tại sao? Vì ngành viễn thông có đặc thù: chi phí cố định lớn (xây trạm), nhưng chi phí biến đổi cực thấp. Khi đã đạt đến điểm hòa vốn (Break-even point), mỗi đồng doanh thu tăng thêm gần như là lợi nhuận ròng. VGI đã qua giai đoạn đầu tư, giờ là giai đoạn hái quả.
- b) Bảng cân đối kế toán – Kho báu tiền mặt:
Tôi phải nhấn mạnh lại con số này: 17.854 tỷ VNĐ tiền mặt.
Đây là một lượng tiền khổng lồ. Với số tiền này, VGI có thể:
- Trả hết toàn bộ nợ vay (khoảng 4.600 tỷ) ngay lập tức mà vẫn dư hơn 13.000 tỷ.
- Bảo vệ doanh nghiệp trước mọi rủi ro biến động tỷ giá.
- Cân nhắc việc chia cổ tức trong tương lai (khi giải quyết xong vấn đề lỗ lũy kế quá khứ).
- c) Dòng tiền hoạt động (OCF):
Dòng tiền dương cực lớn (gần 5.000 tỷ trong Q3/2025) cho thấy lợi nhuận của VGI là tiền thật, không phải lãi ảo trên giấy. Tiền được thu về từ thẻ cào, từ gói cước data của hàng triệu khách hàng mỗi ngày.
3.3. Rủi ro và Cơ hội: Con dao hai lưỡi mang tên Tỷ giá
Rủi ro lớn nhất của VGI vẫn là tỷ giá hối đoái (FX Risk). Kinh doanh ở các nước như Mozambique, Myanmar đồng nghĩa với việc chấp nhận đồng tiền bản địa biến động mạnh so với USD/VND.
Tuy nhiên, với lượng tiền mặt ngoại tệ lớn và chiến lược phòng ngừa rủi ro (Hedging) ngày càng chuyên nghiệp, VGI đang kiểm soát tốt vấn đề này. Hơn nữa, sự phát triển của ví điện tử (Fintech) tại các thị trường này (như MytelPay, e-Mola) đang mở ra một dòng doanh thu mới béo bở, không chỉ là viễn thông truyền thống.
PHẦN 4: CHIẾN LƯỢC ĐẦU TƯ "TAM GIÁC VÀNG"
Tổng hợp và Khuyến nghị hành động
Nhìn vào bức tranh tổng thể, ba doanh nghiệp này tạo thành một thế chân kiềng bổ trợ hoàn hảo:
- VGI: Mang lại tăng trưởng đột phá và dòng tiền ngoại tệ. (Tấn công)
- CTR: Mang lại sự ổn định, an toàn và dòng tiền đều đặn từ hạ tầng. (Phòng thủ)
- VTP: Mang lại tiềm năng phục hồi và câu chuyện logistics tương lai. (Cơ hội)
So sánh chỉ số tài chính cơ bản (Ước tính 2025):
|
Chỉ số |
VTP (Logistics) |
CTR (Hạ tầng) |
VGI (Quốc tế) |
|
Doanh thu |
~20.000 tỷ |
~14.000 tỷ |
~42.000 tỷ |
|
Biên Lợi nhuận gộp |
Thấp (~5%) |
Trung bình (~18-20%) |
Rất cao (~52%) |
|
Sức khỏe tài chính |
Tiền mặt cao, Nợ thấp |
Đòn bẩy vừa phải (để đầu tư) |
Tiền mặt khổng lồ, Nợ cực thấp |
|
Rủi ro chính |
Cạnh tranh giá gay gắt |
Chính sách 5G chậm |
Tỷ giá hối đoái |
|
Tính chất cổ phiếu |
Turnaround (Phục hồi) |
Growth Compounder (Tăng trưởng bền vững) |
Value + Growth (Giá trị + Tăng trưởng) |
Lời khuyên của "Lão già" đầu tư:
- Phân bổ danh mục:
Nếu bạn muốn đầu tư vào "Họ Viettel", đừng chỉ mua một mã. Hãy xây dựng danh mục theo tỷ lệ: - 50% vào CTR: Đây là "lương khô", là phần cốt lõi để giữ tiền và ăn chắc mặc bền. Câu chuyện 5G và TowerCo là xu hướng không thể đảo ngược của thập kỷ tới.
- 30% vào VGI: Đây là phần "tên lửa". Rủi ro tỷ giá có thể làm rung lắc ngắn hạn, nhưng tiềm năng từ thị trường quốc tế là cực lớn. Định giá hiện tại vẫn chưa phản ánh hết khối tài sản tiền mặt khổng lồ của họ.
- 20% vào VTP: Đây là phần "đặt cược". Nếu VTP thành công trong việc chuyển đổi sang Logistics thông minh và Cross-border, giá cổ phiếu sẽ bật tăng mạnh mẽ. Tuy nhiên, cần theo dõi sát sao biên lợi nhuận hàng quý.
- Thời điểm mua:
- VTP: Mua gom khi thị trường chán nản vì tin tức lợi nhuận thấp. Hãy nhìn vào dòng tiền và tài sản đang hình thành, đừng nhìn vào EPS ngắn hạn.
- CTR: Mua tích sản (Dollar Cost Averaging). Đừng cố canh đáy, vì cổ phiếu này rất khó giảm sâu. Hãy mua đều đặn hàng tháng.
- VGI: Canh những nhịp điều chỉnh do tin tức tỷ giá xấu để mua vào. Đó là lúc "ngài thị trường" đang hoảng loạn vô lý.
- Tầm nhìn:
Đầu tư vào nhóm Viettel không phải là cuộc chơi T+3 (lướt sóng ngắn hạn). Đó là cuộc chơi của 3-5 năm. Bạn đang góp vốn vào những doanh nghiệp nắm giữ hạ tầng huyết mạch của quốc gia (Logistics, Viễn thông, Công nghệ).
Trong kinh tế học, có khái niệm "Hàng hóa thiết yếu" (Essential Goods). Dù kinh tế có suy thoái, người dân vẫn phải dùng điện thoại (VGI, CTR), vẫn phải gửi hàng hóa (VTP). Đó là lớp khiên bảo vệ tài sản của bạn tốt nhất trước lạm phát và bão táp thị trường.
KẾT LUẬN
Nhìn lại hành trình nhiều năm lăn lộn trên thị trường, tôi nhận ra một chân lý: "Trong ngắn hạn, thị trường là một cái máy bỏ phiếu (cảm xúc), nhưng trong dài hạn, nó là một cái bàn cân (giá trị)."
Bộ ba VTP - CTR - VGI đang đặt lên bàn cân những giá trị thực sự: Tiền mặt thật, Tài sản thật, và Hạ tầng thật.
- VTP đang nỗ lực lột xác để không bị đào thải.
- CTR đang âm thầm xây dựng đế chế cho thuê hạ tầng.
- VGI đang mang những bao tải tiền từ xứ người về.
Nếu bạn tin vào tương lai của nền kinh tế số Việt Nam, tin vào vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu, thì việc nắm giữ cổ phiếu của hệ sinh thái Viettel chính là bạn đang mua một tấm vé hạng thương gia trên chuyến tàu đi đến thịnh vượng đó.
Hãy đầu tư bằng cái đầu lạnh của một nhà phân tích, nhưng giữ một trái tim nóng của niềm tin vào doanh nghiệp dân tộc.
Chúc bạn thành công và an tâm trên con đường đầu tư!
(Bài viết được tổng hợp dựa trên dữ liệu báo cáo tài chính trích xuất ngày 13/01/2026 và kinh nghiệm phân tích thị trường tài chính toàn cầu)
-------------------------
Easystock Team
# Theo dõi Fanpage: Click
# Free group Zalo Easystock.vn: Click
** Mở tài khoản giao dịch tại Vietcap cùng team tại: Click
"Good traders manage the downside, they don’t worry about the upside.”
