Tiêu đề này đúng về hướng nhưng cần chính xác hơn một chút về chữ “kỷ lục”. Thứ đang ở mức kỷ lục là tốc độ rút kho, còn mức tồn kho tuyệt đối thấp kỷ lục chỉ đúng với một số hạng mục cụ thể. Theo IEA (báo cáo tháng 9/2026), tồn kho dầu quan sát được trên toàn cầu giảm thêm 95 triệu thùng riêng trong tháng 8, lũy kế 507 triệu thùng kể từ đầu chiến sự, bình quân 2,8 triệu thùng/ngày, trong khi hơn 10 triệu thùng/ngày sản lượng vùng Vịnh vẫn đang bị đóng băng. Ở góc độ mức tồn kho, kho dự trữ chiến lược của Mỹ đang thấp nhất kể từ tháng 10/1982, và EIA dự báo tồn kho các nước OECD sẽ xuống dưới 2,3 tỷ thùng vào cuối năm, thấp nhất từ khi cơ quan này bắt đầu ghi nhận năm 2003.
Điều khiến tin này đáng chú ý hơn trong hai ngày qua là phát biểu của CEO Aramco Amin Nasser tại Energy Intelligence Forum ở London: hệ thống tồn kho toàn cầu đang “căng”, tổng tồn kho đầu khủng hoảng khoảng 10 tỷ thùng và đã bị rút hơn 1 tỷ thùng, còn việc bơm đầy lại có thể mất tới hai năm ngay cả khi eo biển Hormuz mở lại hoàn toàn. Ông cũng nhấn mạnh con số tồn kho trên giấy không đồng nghĩa với lượng dầu thực sự dùng được: không ít phần nằm ở đáy bể chứa, trong đường ống, hoặc bị ràng buộc bởi quy định dự trữ tối thiểu. Đó là lý do G7 phối hợp với IEA hôm thứ Sáu vừa rồi mới quyết định xả thêm 100 triệu thùng, và Nasser nói chính con số 100 triệu thùng ấy đã phải đàm phán rất vất vả.
Với nhà đầu tư dầu khí Việt Nam, kho thấp có nghĩa là “sàn giá” của dầu được nâng lên và thị trường nhạy hơn với mọi cú sốc nhỏ, như vụ Trung Quốc đình chỉ xuất khẩu nhiên liệu tháng 10 mà Easy Stock vừa phân tích. Chuỗi hưởng lợi khá rõ nhưng không đồng đều. Lọc dầu là mắt xích hưởng lợi trực tiếp nhất: IEA ghi nhận biên lọc dầu vùng Đại Tây Dương lập kỷ lục trong tháng 8 nhờ chênh lệch giá diesel, nên BSR đứng đúng chỗ để hưởng nếu xu hướng này lan sang châu Á. Tuy nhiên IEA cũng chỉ ra cước vận tải tăng vọt đang kéo lợi nhuận lọc dầu tại Singapore đi xuống, tức là lợi thế không tự động chuyển nguyên vẹn sang các nhà máy châu Á. Cước vận tải cao lại là tin tốt cho PVT, còn nhóm thượng nguồn như PVD và PVS hưởng lợi gián tiếp qua việc giá dầu cao và nhu cầu bổ sung trữ lượng khiến ngân sách thăm dò khai thác khó cắt giảm sớm.
Có hai điều nhà đầu tư nên cân nhắc trước khi coi đây là câu chuyện một chiều. Thứ nhất, kho thấp là yếu tố hỗ trợ giá nhưng cũng là yếu tố gây biến động hai chiều: nếu có thỏa thuận chấm dứt chiến sự và dòng chảy qua Hormuz hồi phục, giá và biên lọc dầu có thể giảm nhanh vì thị trường định giá lại, trong khi các đợt xả kho phối hợp của G7 và IEA (tổng cộng 325 triệu thùng đã giải phóng, còn 75 triệu thùng nữa sắp tới) chính là công cụ để chủ động kìm các đợt tăng nóng. Thứ hai, giá cao đang bóp méo cả cầu: EIA dự báo nhu cầu dầu toàn cầu năm 2026 giảm 1,1 triệu thùng/ngày, lần giảm đầu tiên kể từ đại dịch năm 2020, nên một phần “sức mạnh” của giá hiện nay đến từ khan hiếm cung chứ không phải từ nhu cầu khỏe, và đó là loại lợi thế khó duy trì bền. Ngoài ra, với PLX và khâu phân phối trong nước, giá đầu vào cao cộng với việc Việt Nam chỉ có khoảng 30 ngày dự trữ xăng dầu là rủi ro riêng về cả chi phí lẫn nguồn cung.
Điểm đáng theo dõi tiếp theo là quyết định của Bắc Kinh về xuất khẩu nhiên liệu sau kỳ nghỉ lễ và tiến độ mở lại hoàn toàn của Hormuz: hai yếu tố này sẽ quyết định kho dầu thế giới bắt đầu được bơm đầy lại từ quý IV hay phải kéo dài thêm sang năm 2027.
Bài viết tổng hợp từ các nguồn thông tin công khai (IEA, EIA, Reuters, Euronews) và phân tích tài chính độc lập. Nội dung mang tính tham khảo thông tin, không phải khuyến nghị đầu tư theo quy định Luật Chứng khoán 2019. Nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với mọi quyết định tài chính của mình. Easy Stock — easystock.vn
